• Świebodzin - Rynek
    Świebodzin

    Świebodzin – Rynek

    Świebodzińska starówka (pl. Jana Pawła II) jest obecnie połączeniem odnowionego ratusza, dziewiętnastowiecznych kamienic oraz powojennych klockowych budynków, zdecydowanie niepasujących do tej części miasta. Kilka kamienic wyróżnia się różnorodną bryłą, ale najważniejsze jest chyba to, że starówka jako całość robi bardzo korzystne wrażenie. Od 2009 roku swoją ławkę ma tutaj Czesław Niemen.

  • Świebodzin - Dawna szkoła parafialna
    Świebodzin

    Świebodzin – Dawna szkoła parafialna

    Przy łuku ul. Szpitalnej pod numerem 3 (trochę na tyłach kościoła św. Michała Archanioła) stoi niepozorny budynek, którego front jest ozdobiony dwoma schodkowymi szczytami. To dawna szkoła parafialna, zbudowana w 1604 roku. Po wejściu, w sieni, można zobaczyć sklepienia sieciowe. Aktualnie znajduje się tutaj Katolicki Zespół Edukacyjny im. Jana Pawła II.

  • Świebodzin - Kosciół Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski
    Kościoły,  Świebodzin

    Świebodzin – Kościół NMP Królowej Polski

    Zbór ewangelicki imienia Fryderyka zlokalizowany został w południowo-wschodniej części starego miasta, na miejscu wcześniejszych zborów. Zbudowano go w latach 1898-1900 jako ceglaną świątynię w stylu neogotyckim. Uwagę zwracają rozmiary kościoła oraz strzelista wieża. Bryła świątyni jest bardzo zróżnicowana. Pomimo zajęcia obiektu przez wojska radzieckie zachowały się tu niektóre elementy z oryginalnego wyposażenia – przede wszystkim organy z 1900 roku oraz stolarka drzwiowa. W 1981 roku przeprowadzono tu remont generalny. Od 1981 roku jest to kościół parafialny. Wcześniej wchodził w skład parafii św. Michała Archanioła.

  • Zamek w Świebodzinie
    Świebodzin,  Zamki

    Świebodzin – Zamek

    Przejeżdżając dzisiejszą ulicą Zamkową można zastanowić się dlaczego w skład Lubuskiego Ośrodka Rehabilitacyjno-Ortopedycznego wchodzi jakaś nieużywana i zaniedbana część, wyglądająca na ruinę. Ta ruina to świebodziński zamek, a raczej to co z niego pozostało. Zamek zbudowano w I połowie XIV wieku. Otoczony był własną fosą, która łączyła się z fosą miejską. Początkowo posiadał jedno skrzydło, a dwa kolejne dobudowano w okresie renesansu, gdy właścicielami zamku byli przedstawiciele rodziny von Knobelsdorff. Pamiątką po nich jest widoczny na ścianie południowej (od strony ul. Zamkowej) monogram z literą „K”, znajdujący się pod krzyżem lotaryńskim wykonanym z kul armatnich. Zamek zatracił funkcje obronne po przejęciu przez cysterki trzebnickie. W 1895 roku obiekt został przekazany…

  • Świebodzin - Kościoł św. Michała Archanioła
    Kościoły,  Świebodzin

    Świebodzin – Kościół św. Michała Archanioła

    Trójnawowy kościół halowy został zbudowany w drugiej połowie XIV wieku roku z cegły, prawdopodobnie na miejscu wcześniejszej, drewnianej świątyni. Obiekt ucierpiał podczas pożaru miasta w 1541 roku, po czym został rozbudowany. Pierwotna bryła została rozbudowana o dwie kolejne nawy oraz kaplice. Jako, że kościół należał wówczas do protestantów, remont wykorzystano także do wzniesienia empor we wnętrzu. Świątynia nie ma obecnie wieży, ponieważ została rozebrana w XIX wieku ze względu na zły stan techniczny. Wygląd ściany frontowej, czyli m.in. dwie charakterystyczne wieżyczki oraz przedsionek, jest efektem prac wykonanych na początku XIX wieku według projektu Alexisa Langera. Po wszystkich przebudowach kościół ma dość oryginalny kształt, trudny do określenia, gdy ogląda się jego…

  • Świebodzin - Mury obronne
    Mury miejskie,  Świebodzin

    Świebodzin – Mury obronne

    Przyznam, że przyjeżdżając do Świebodzina nie przygotowałem się jakoś specjalnie w kierunku wiadomości o tutejszych murach obronnych i zaskoczyłem się, bo pomimo, że mury zaczęto rozbierać już w XVIII wieku, to w zachodniej części starówki pozostało ich sporo. Budowę murowanych umocnień rozpoczęto w XIV wieku, co było zapewne związane z powstaniem zamku. Wznoszono je z kamienia, a później także z cegły. Do miasta prowadziły trzy bramy: Krośnieńska, Frankfurcka, a od XVI wieku także Nowa. Całości dopełniały ziemne umocnienia po drugiej stronie szerokiej fosy. Dziś pozostałości murów obronnych można zobaczyć przede wszystkim przy ul. Okrężnej wraz z zasypaną fosą aż do ulicy Wałowej.

  • Świebodzin - Ratusz
    Ratusze,  Świebodzin

    Świebodzin – Ratusz

    Pierwsza siedziba rajców miejskich powstała na przełomie XIV i XV wieku. Prawdopodobnie z tego zachowały się w piwnicach sklepienie kolebkowe. Ratusz w obecnym w kształcie, to efekt odbudowy wcześniejszego budynku po pożarze miasta z 1541 roku. Ciekawostką jest to, że od XVI wieku ratusz miał dwie wieże, połączone mostkiem. Wieża północna została jednak rozebrana 1827 roku, ponieważ groziła zawaleniem. W XIX wieku wygląd ratusz został zmieniony, dostosowany do trendów gotyckich (trzy szczyty po stronie wschodniej) oraz renesansowych (szczyt po stronie zachodniej, ozdobny krenelaż wieży). Ściany ozdobione są gzymsami i boniowaniem, a od strony północnej także pilastrami. Aktualnie w budynku ratuszu mieści się m.in. Muzeum Regionalne, w którym zobaczyć można różnego…

  • Szprotawa - Ruiny kościoła ewangelickiego
    Szprotawa,  Zamki

    Szprotawa – Ruiny kościoła ewangelickiego (zamek piastowski)

    Zamek został zbudowany z kamienia na przełomie XIII i XIV wieku. Otoczony był stromą skarpą, fosą oraz murami. W miejscowym muzeum od 2006 roku dostępna jest makieta będąca próbą odtworzenia wyglądu tego obiektu. Próbą, bo nie ma zbyt wielu danych dotyczących pierwotnego kształtu budowli. Zamek ucierpiał podczas wojny trzydziestoletniej, a w 1672 roku pożar zniszczył go na tyle poważnie, że nie został już odbudowany. Pozostałości zamku początkowo przekształcono na browar, a w latach 1745-47 pozostałe mury posłużyły do budowy zboru ewangelickiego (Kościół Bożego Zamku). W tym celu wyburzono ściany wewnątrz zabudowań, natomiast w bastei zlokalizowano zakrystię. W trakcie II wojny światowej świątynia została uszkodzona. W czasach powojennych nieremontowana popadała w…

  • Szprotawa - baszta przy zbiegu ulic Katedralnej i Ogrodowej
    Mury miejskie,  Szprotawa

    Szprotawa – Mury obronne

    Mury obronne zaczęto budować z kamienia w XIV wieku, a rozbudowywane były jeszcze przez kolejne dwa stulecia. Całość składała się z dwóch bram oraz dwudziestu pięciu baszt. Bramy prowadziły na wschód (Głogowska, zwana też Glinianą) oraz na zachód (Żagańska, zwana inaczej Kamienną). Mury zaczęto rozbierać na początku XIX weku. Zburzone zostały także obie bramy, odpowiednio w 1826 oraz 1846 roku. Dziś możemy oglądać fragment murów z basztą wzdłuż ulicy Ogrodowej, zakończony pozostałościami po Bramie Żagańskiej (ul. Świerczewskiego). Ciekawa jest też baszta wmurowana w dom przy ul. Kozaka oraz fragment znajdujących się tam murów. Osobną częścią szprotawskich umocnień był zamek, położony w południowo-wschodniej części ówczesnego miasta. Po likwidacji murów fosa zamieniona…

  • Ratusz w Szprotawie
    Powiat żagański,  Ratusze,  Szprotawa

    Szprotawa – Ratusz

    Ponieważ Szprotawa prawa miejskie uzyskała już w XIII wieku, więc musiało być także miejsce, w którym spotykali się tutejsi radni miejscy. Do XIV wieku był to dom kupiecki, a następnie zbudowany został murowany piętrowy ratusz. W I połowie XVI wieku obiekt został rozbudowany, a od wschodu dostawiono późnogotycką wieżę. Zachodnią wieżę dobudowano podczas gruntownego remontu ratusza w latach 1604-1617. Niestety podczas dwóch pożarów miasta (1672, 1702) ucierpiała mocno także ta najważniejsza miejska budowla. Odbudowano ją w latach 1730-1732, podwyższając o trzecią kondygnację. Osiemnastowieczna bryła ratusza, odbudowanego wg projektu Martina Franza, przetrwała do dziś. Najbardziej charakterystyczną cechą szprotawskiego ratusza są oczywiście dwie wieże, zachowujące swój pierwotny styl, sprzed pożarów. Starsza jest…

  • Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Szprotawie
    Kościoły,  Powiat żagański,  Szprotawa

    Szprotawa – Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny

    Patrząc na zachodnią ścianę budynku można zadać sobie pytanie: co robi spory kamienny fragment pośród ceglanej całości, co robią dwa wejścia obok siebie i dlaczego jedno z nich jest zamurowane? Pierwotna orientowana (prezbiterium w kierunku wschodnim) świątynia została zbudowana ok. 1260 roku z kamienia polnego i była jednonawowym kościołem. W pierwszej połowie XV wieku doszło do jego rozbudowania, w tym także poszerzenia, a budowla zyskała wówczas kształt, który możemy oglądać do dziś – trójnawowej hali. Dzięki pozostawieniu pierwotnej ściany zachodniej możemy dziś oglądać wczesnogotycki portal oraz znajdującą się nad nim pozostałość po rozecie. Oba elementy zostały zamurowane w 1620 roku. Wysokość pochodzącej z XIV wieku wieży oraz gabaryty budowli świadczącą…

  • Rynek w Sulechowie
    Sulechów

    Sulechów – Zabudowa mieszkalna

    Zabudowa mieszkalna Sulechowa nie miała zbyt wiele szczęścia. Wcześniejsze drewniane i szachulcowe domy zostały zniszczone podczas pożarów miasta. XIX-wieczne budownictwo murowane zostało natomiast mocno zniszczone podczas II wojny światowej. Rynek tworzy połączenie starszych kamienic oraz powojennej zabudowy, która uzupełniła miejsca pozostałe po budynkach, które nie dotrwały do naszych czasów. Całość, z ratuszem stojącym na środku placu, sprawia jednak dość korzystne wrażenie.

  • Ratusz w Sulechowie
    Ratusze,  Sulechów

    Sulechów – Ratusz

    Dzisiejszy ratusz bazuje na renesansowym XVI-wiecznym budynku (wcześniejszy spłonął w pożarze w 1557 roku) z dwoma wieżami – wyższą od zachodniej oraz niższą od południowej strony. W swojej historii przeszedł on jednak sporo zmian. Już w 1633 roku ucierpiał w wyniku kolejnego pożaru (czasy wojny trzydziestoletniej) i przez dłuższy okres istniał w „wersji” dwukondygnacyjnej z dwuspadowym dachem. Dopiero w II połowie XIX wieku nastąpiła gruntowna przebudowa. Zamiast stromego dachu dobudowano drugie piętro, nowy płaski dach ozdobiono krenelażem, a południową wieżę obniżono do poziomu murów. Sulechowski ratusz pomimo uszkodzeń wojennych został siedzibą władz miejskich już 1945 roku. Kolejna znacząca przebudowa odbyła się na przełomie lat 60-tych i 70-tych. Wówczas krenelaż zastąpiono…

  • Sulechów - Dawny zbór kalwiński
    Sulechów

    Sulechów – Dawny zbór kalwiński

    W 1683 roku do Sulechowa przybyli uciekający przed reformację polscy szlachcice – Stanisław i Mikołaj Latalscy, zakładając tu gminę kalwińską. Dzięki przychylności króla pruskiego gmina uzyskała w 1751 roku pozwolenie na budowę świątyni. Rok później ruszyły praca trwające 13 lat. W ich wyniku powstał późnobarokowy zbór z ciekawą fasadą, której osią jest wieża nakryta dachem namiotowym. Nad wejściem można zobaczyć trójkątny przyczółek, w którym umieszczony jest kartusz. Po II wojnie światowej w zborze mieścił się dom katolicki. W 2007 roku budynek został odrestaurowany i przeznaczony na cele kulturalne. Obecnie znajduje się tutaj sala widowskowo-koncertowa miejscowego Domu Kultury.

  • Zamek w Sulechowie
    Sulechów,  Zamki

    Sulechów – Zamek

    Sulechowski zamek powstał prawdopodobnie na początku XIV wieku z inicjatywy książąt głogowskich. Znajdował się poza murami miejskimi, ale posiadał własne fortyfikacje, które częściowo przetrwały do dziś. Jeśli chodzi o same zabudowania zamkowe, to dziś możemy oglądać jedynie wieżę (obniżoną i nakrytą dachem namiotowym w 1730 roku) oraz renesansowe skrzydło zachodnie. Pierwotny zamek został powiększony w XV wieku, a następnie przebudowany w wieku XVI. W XVIII na elewacji skrzydła zachodniego dodano ozdobne pilastry, a w połowie XIX wieku powstał szczyt, który do dziś dodaje budowli uroku. W tym stuleciu wyburzone zostały części wschodnia oraz północna, pozostawiając zamek w kształcie, jaki można oglądać obecnie. W 2010 roku zamek został odrestaurowany i przeznaczony…

  • Sulechów - Mury obronne
    Mury miejskie,  Sulechów

    Sulechów – Mury obronne z Bramą Krośnieńską

    Sulechowskie mury obronne otaczające średniowieczne miasto powstały w XIV wieku (zamek znajdujący się poza murami miejskimi posiadał własne fortyfikacje). Zbudowano je z kamienia polnego oraz zaprawy wapiennej. W XV oraz XVI mury podwyższono. Początkowo znajdowały się dwie bramy: Świebodzińska od północy oraz Zielonogórska od południa. Na początku XVIII powstały dwie kolejne – Królewska i Krośnieńska. Ta ostatnia – barokowa, zdobiona pilastrami oraz kartuszami – przetrwała do naszych czasów. W XIX wieku fortyfikacje zaczęto rozbierać. Obecnie sporą ich część można zobaczyć przy ul. Okrężnej (na wysokości kościoła Podwyższenia Krzyża Świętego), gdzie znajduje się także Brama Krośnieńska, a mniejsze fragmenty przy ul. Jana Pawła II, Magazynowej oraz przy Nowym Rynku, gdzie pozostał…

  • Sulechów - Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego
    Kościoły,  Sulechów

    Sulechów – Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego

    Jest to najstarszy sulechowski kościół. Wysoka wieża sprawia, że jego lokalizacja nie sprawia żadnego problemu. Świątynia mieści się obok zachodniego skrzydła rynku, a z drugiej strony teren przykościelny ograniczony jest murami obronnymi, w które wbudowana jest plebania. Dzisiejsza budowla jest przede wszystkim efektem przebudowy wcześniejszego kościoła pod koniec XV wieku, w stylu późnogotyckim. Ówczesny kościół od wschodniej strony składał się z wąskiego, zamkniętego trójbocznie prezbiterium (widocznego od strony rynku), szerszego i wyższego trójnawowego korpusu oraz wieży od strony zachodniej. Starsza wieża wraz z zachodnim szczytem została zniszczona podczas pożaru w 1557 roku. Jej dolna część pełni obecnie rolę kruchty od strony murów obronnych (ul. Okrężnej). Od strony południowej w 1572…

  • Stary Żagań - Kościół NMP Królowej Polski
    Krzyże pokutne,  Stary Żagań

    Stary Żagań – Krzyże pokutne

    W murze otaczającym starożagański kościół Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski można dostrzec cztery elementy w kształcie krzyża, znajdujące się po zewnętrznej stronie muru, na prawo od bramy (ciekaw jestem ilu ludzi nie zauważyło). Są to krzyże pokutne wykonane ze zlepieńca, ustawione na poziomie gruntu, od najwyższego do najwyższego. Nie znalazłem nigdzie powodów, dla których krzyże tutaj się znalazły, nie są także widoczne wyryte narzędzia zbrodni.

  • Stary Żagań - Kościół NMP Królowej Polski
    Kościoły,  Powiat żagański,  Stary Żagań

    Stary Żagań – Kościół NMP Królowej Polski

    Ten niewielki kościółek powstał w XII wieku w stylu romańskim, a tym samym jest jednym najstarszych obiektów w regionie. Zbudowany został z kamienia polnego, a jego pierwotny wygląd ulegał zmianie w związku z kilkoma przebudowami, które miały miejsce pomiędzy XV a XVIII wiekiem (dodano zakrystię, kruchtę oraz przebudowano okna). Jest to jednonawowa świątynia z prezbiterium zakończonym charakterystyczną półkolistą absydą, nakrytym sklepieniem krzyżowo-żebrowym. Z zabytkowego wyposażenia zobaczyć możemy wewnątrz malowany strop nawy, barokowy ołtarz z obrazem „Chrzest w Jordanie” pochodzące z XVII wieku. Teren kościoła otoczony jest kamiennym murem z XV-XVI wieku, zawierającym cztery krzyże pokutne. Wejściem jest barokowa brama, na której znajduje się figura św. Jana Nepomucena z I połowy…

  • Bytom Odrzański - Krzyże pokutne
    Bytom Odrzański,  Krzyże pokutne

    Bytom Odrzański – Krzyże pokutne

    Wszystkie bytomskie krzyże pokutne są wmurowane w naroża wieży kościoła św. Bartłomieja, w jej ceglanej części, na wysokości wzroku przechodzących tamtędy ludzi. Patrząc na portal główny z zewnątrz, trzy krzyże znajdują się lewym naroży, a pozostałe dwa w prawym. Wszystkie mają kształt krzyży św. Antoniego (czyli pozbawione są górnej pionowej części) i wmurowane są poziomo, co umożliwiło ich „wmontowanie” w mur. Na krzyżach znajdujących się po lewej stronie od wejścia dokładnie widoczne są wyryte narzędzia zbrodni. W tym przypadku są to (od dołu) sztylet, miecz oraz dzida. Na górnym krzyżu po prawej stronie od wejścia wyryta jest… łopatka. Dolny krzyż zasłonięty jest gablotą z ogłoszeniami parafialnymi.  

  • Borów Wielki - Krzyż pokutny
    Borów Wielki,  Krzyże pokutne

    Borów Wielki – Krzyże pokutne

    W Borowie Wielkim można zobaczyć trzy krzyże pokutne. Jeden znajduje się w murze pałacowym od strony ulicy, a dwa są wbudowane w północną i południową ścianę kościoła. „Kościelne” krzyże pokutne zostały odkryte i wyeksponowane podczas remontu świątyni w 2009 roku. Oba wykonane są z piaskowca. Krzyż na południowej ścianie prezbiterium (od strony ulicy) jest dobrze widoczny. Drugi, znajdujący się na ścianie północnej, jest nieco ukryty pomiędzy załomem nawy a zakrystią. Bardzo dobrze zachowało się na nim wyryte narzędzie zbrodni, którym najprawdopodobniej była włócznia. O krzyżu znajdującym się w przypałacowym murze trzeba wiedzieć, bo inaczej nie ma za bardzo szans, żeby go zauważyć. Zwłaszcza, że nie przypomina już krzyża. Na starszych…

  • Ochla - Krzyż pokutny
    Krzyże pokutne,  Ochla

    Ochla – Krzyż pokutny

    Krzyż pokutny znajduje się po lewej stronie schodów prowadzących do miejscowego kościoła Najświętszej Trójcy. Gdybym nie wiedział o jego istnieniu pewnie nie zauważyłbym go, bo nie rzuca się w oczy, choć jest opisany specjalną tabliczką. Krzyż pokutny w Ochli przypomina o zbrodni rycerza von Rothenburga, który zabił w tej okolicy pasterza w 1604 roku. Symbol zadośćuczynienia ma kształt krzyża łacińskiego. Wykonany został z piaskowca.

  • Sława - zabudowa mieszkalna
    Sława

    Sława – Zabudowa mieszkalna

    Zabytkową zabudowę mieszkalną Sławy stanowią niewysokie budynki, raczej niezbyt efektowne, zarówno jeśli chodzi o bryłę, jak i detale architektoniczne. Domy te jako całość ukazują nam jednak niezmieniony układ dawnych ulic wyznaczający rynek i drogi do niego prowadzące. Wcześniejsze drewniane zabudowania nie przetrwały pożarów miasta, które wybuchły w 1721 oraz 1765 roku, ale wyznaczyły parcele istniejące do dziś. Najstarsze sławskie domy pochodzą z XVIII wieku, a te najładniejsze, prezentujące styl klasycystyczny powstały w końcu wieku dziewiętnastego.

  • Kościół Bożego Miłosierdzia w Sławie
    Sława

    Sława – Kościół Miłosierdzia Bożego

    Dzisiejszy kościół został zbudowany w latach 1834-1836 jako zbór ewangelicki Świętej Trójcy. Była to zresztą trzecia w kolejności protestancka świątynia w tym miejscu. Pierwsza powstała w połowie XVIII wieku, ale została zniszczona w pożarze miasta w 1756 roku, natomiast drugą zastąpiono budowlą, którą możemy oglądać do dziś. Położenie na środku rynku, zarezerwowane zwykle dla ratusza, może chyba wskazywać na ogromne wpływy tutejszych ewangelików (zgodnie z ich żądaniem figurę św. Jana Nepomucena usunięto z miejsca publicznego w 1743 roku). Późnoklasycystyczny sławski zbór był jednym z największych w regionie. Kształt jest charakterystyczny dla tego typu obiektów – projekt na planie kwadratu, dwie kondygnacje, trójspadowy dach, a wewnątrz drewniane empory. Charakterystyczna jest na…

  • Pałac w Sławie
    Pałace,  Powiat wschowski,  Sława

    Sława – Pałac

    Pierwotnie w miejscu tym stał drewniany zamek. W 1468 roku teren został wykupiony przez Melchiora von Rechenbrega (znanego m.in. z Borowa Polskiego), który wybudował tu zamek murowany. Przebudowany w XVI wieku zamek został zniszczony w 1721 roku w pożarze miasta, a część jego murów posłużyła jako podstawa do wybudowania zupełnie nowego pałacu. Właścicielami tej posiadłości została rodzina Barwitzów, której herby możemy jeszcze oglądać na bramie wjazdowej (od strony rynku), natomiast nad wejściem do pałacu widnieje herb rodu von Haugwitz (przejęła pałac w 1844 roku). Na dziedzińcu przed wejściem do pałacu stoi figura św. Jana Nepomucena, przeniesiona tu w 1743 roku z rynku (miejscowi protestanci uważali, że nie powinna stać w…

    Możliwość komentowania Sława – Pałac została wyłączona
  • Sława - Kościół św. Michała Archanioła
    Sława

    Sława – Kościół św. Michała Archanioła

    Pierwszy kościół stanął w tym miejscu prawdopodobnie już w XIII wieku, a z 1404 r. pochodzi informacja o istniejącej w Sławie plebanii. Dość wcześnie dotarła tu reformacja i już w 1524 r. świątynię przejęli ewangelicy – wówczas była to jeszcze budowla drewniana. Obecny kościół został oddany do użytku w 1604 r. jako orientowana jednonawowa świątynia z trójbocznie zamkniętym prezbuterium, zbudowana z kamienia polnego. Jednonawowa bryła jest zakłócona dwukondygnacyjną ceglaną kruchtą, która chyba nie pasuje do całości ani kształtem, ani stylem. Obiekt jest ładnie położony obok pałacu, przy wejściu do parku pałacowego. Wewnątrz znajdują się zabytkowe elementy wyposażenia, ale na razie jeszcze nie miałem okazji ich zobaczyć.

  • Łagów - Kościół św. Jana Chrzciciela
    Łagów Lubuski

    Łagów – Kościół św. Jana Chrzciciela

    Ta pierwotnie protestancka świątynia została zaprojektowana na planie prostokąta i zbudowana w latach 1725-26 na miejscu wcześniejszego kościoła. Po 150 latach nastąpiła znaczna przebudowa, w wyniku której dodana została wieża oraz nawa poprzeczna z emporami. Klatki schodowe prowadzące na empory znajdują się na rogu naw głównej i poprzecznej. Powstanie kościoła poza murami zamku było związane z przebudową na początku XVI wieku, w wyniku której w północnym skrzydle (początkowo była tam kaplica) powstała druga część domu mieszkalnego. Z kaplicy zamkowej przeniesiono do zakrystii (południowe skrzydło transeptu) dwie renesansowe XVI-wieczne płyty nagrobne, a kolejne można zobaczyć w północnej części nawy poprzecznej.

  • Łagów - Brama Marchijska
    Łagów Lubuski

    Łagów – Pozostałości murów obronnych

    Zadaniem łagowskich murów obronnych było strzeżenie tutejszego zamku. Do dziś przetrwały dwa elementy, a dokładniej dwie bramy, prowadzące w kierunku Polski oraz Marchii Branderburskiej, od czego pochodzą ich nazwy. Obie zostały zbudowane w XV wieku i do dziś są nierozerwalnie związane z tutejszym krajobrazem. Brama Polska jest ceglaną budowlą murowaną z jednym przejazdem (obecnie dla samochodów). Nad przejazdem znajdują się dwie kondygnacje z niewielkimi prostokątnymi oknami, a całość przykryta jest dachem dwuspadowym z naczółkami. Brama Marchijska, to budynek niższy, ale szerszy od Bramy Polskiej, z dwoma przejazdami – obecnie dla samochodów oraz pieszych. Dół bramy jest murowany, natomiast góra ma konstrukcję szachulcową.

  • Zamek Joannitów w Łagowie
    Powiat świebodziński,  Zamki,  Łagów Lubuski

    Łagów Lubuski – Zamek Joannitów

    Zbudowany na wzgórzu pomiędzy jeziorami Trześniowskim i Łagowskim zamek jest niemalże obowiązkowym elementem zdjęć przedstawiających tutejszy krajobraz, a jednym z popularniejszych widoków jest ten z przeciwległego brzegu Jeziora Łagowskiego (zjazd z drogi wyjazdowej na Toporów). Łagowski zamek został zbudowany na przez rycerski zakon Joannitów w drugiej połowie XIV wieku. Początkowo był to budynek na planie czworokąta z dziedzińcem, składający się typowych dla tego typu obiektów elementów, czyli domu mieszkalnego w skrzydle zachodnim, jadalni w południowym oraz kaplicy północnym. W południowo-wschodnim narożniku zbudowano wieżę, a całość otoczono murami obronnymi, które jednocześnie umacniały wzgórze, przed osunięciem. W XVI wieku podwyższono wieżę (do 28 metrów) oraz mury obronne, a także dobudowano prostokątną basztę…

  • Kościół Narodzenia NMP w Siedlisku
    Siedlisko

    Siedlisko – Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

    Niewielki kościółek znajduje się nieco na uboczu, choć droga prowadząca do niego znajduje się blisko obok mauzoleum, a więc także w sąsiedztwie placu przed zamkiem. Na teren kościoła wchodzi się przez efektowną bramę. Budynek powstał na początku XVII wieku, a jej fundatorem był George von Schönaich. Podobnie jak wiele innych ewangelickich świątyń, także i ta początkowo była budowlą szachulcową, a w XVIII wieku został powiększony o zakrystię i kruchtę. Został także obmurowany, a w latach późniejszych również otynkowany. Z czasów protestanckich pozostały we wnętrzu empory. Przy kościele znajdują się pozostałości cmentarza ewangelickiego, a w rogu stoi kaplica grobowa.

  • Pałac w Siecieborzycach
    Pałace,  Siecieborzyce

    Siecieborzyce – Pałac

    Pałac zlokalizowany jest w południowej części Siecieborzyc, w pewnej odległości od głównej ulicy, z której jest praktycznie niewidoczny, bowiem pomiędzy drogą i budowlą znajduje się park. Od strony północnej pałac otoczony jest zabudowaniami gospodarczymi. W swojej ostatecznej formie budynek powstał na planie kwadratu z dziedzińcem po środku. Początki obiektu sięgają połowy XVI wieku. Pierwsza przebudowa miała miejsce pod koniec XVII wieku, natomiast dzisiejszy wygląd jest efektem rozbudowy w połowie XVIII wieku, kiedy to budynek został przekształcony na budowlę reprezentacyjną. Najbardziej charakterystycznym elementem jest znajdujący się w części frontowej ryzalit, odróżniający się od pozostałej części wysokością, mansardowym dachem, półkolistymi oknami oraz sygnaturką. W jego przyziemiu znajduje się główne wejście. Innym zwracającym…

  • Kościół Matki Bożej Częstochwskiej w Siecieborzycach
    Siecieborzyce

    Siecieborzyce – Kościół Matki Bożej Częstochowskiej

    Zbudowana z kamienia, pochodząca z połowy XIII wieku, świątynia znajduje się w centrum wsi, na rozstaju dróg. Teren otoczony jest kamiennym murem powstałym w XVI wieku, a jego najmłodszym elementem jest brama – dość prosty budynek nakryty zwyczajny dachem dwuspadowym. Także w XVI wieku do pierwotnej budowli dobudowano wieżę, kruchtę oraz zakrystię. Kruchta jest ozdobiona barokowym szczytem, który wyróżnia się na tle dość surowej całości. Bardzo interesująca jest północna ściana kościoła, na której zachowały się pierwotne okna oraz drzwi ozdobione portalem uskokowym.

  • Kościół Wniebowzięcia NMP w Przytoku
    Przytok

    Przytok – Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny

    Zbudowana w latach 1776-1778 świątynia, będąca pierwotnie zborem ewangelickim, położona jest na skraju wsi, od strony Starego Kisielina. Zasadniczo kościół zbudowany jest na planie prostokąta, przy czym od strony wschodniej znajduje się klatka schodowa prowadząca na emporę, od zachodu kaplica maryjna, od strony północnej zakrystia, a od południa wieża z wejściem głównym w przyziemiu. Kościół bardzo ładnie odnowiono. Wnętrze jest raczej skromne. Zachowały się empory, ołtarz główny w prezbiterium oraz prospekt organowy. Obok kościoła, nieco ukryta, stoi plebania – niepozorny dom z 1800 roku.

  • Pałac w Przytoku
    Pałace,  Przytok

    Przytok – Pałac

    Pałac zlokalizowany jest w centralnej części wsi. Nie jest widoczny z drogi, a punktem orientacyjnym jest brama wjazdowa, znajdująca się przy ul. Lubuskiej, ok. 400 metrów od głównego skrzyżowania w kierunku na Milsko. Pałac został zbudowany w latach 1864-1867 w stylu renesansowym. Bardzo efektownie urozmaicona jest część frontowa, w której uwagę zwracają wieża ze znajdującym się w niej zadaszonym wejściem oraz ryzalit zakończony ozdobnym szczytem. Od strony ogrody budowlę ozdabia wiele delikatnych elementów dekoracyjnych oraz wejście z arkadami. Wokół pałacu roztacza się park założony w 1792 roku. Pałac przetrwał w bardzo dobrym stanie, a dzięki pracom remontowym błyszczy pełnym blaskiem. Nie ma problemu z wejściem na teren pałacowo-parkowy. Aktualnie znajduje…

  • Sosna Waligóra
    Pomniki przyrody

    Sosna Waligóra

    Jest to bardzo ciekawy przykład sosny zwyczajnej (pinus silvestris L.), o obwodzie 527 centymetrów i wysokości 23 metrów. Z pnia wyrasta osiem konarów. Przez pewien czas Waligóra była uważana za najgrubszą sosnę w Polsce. Do drzewa można dojechać drogą nr 32. Jadąc od strony Sulechowa trzeba przejechać niepełna 1,5 km, licząc od wschodniego zjazdu z miasta (Aleja Wielkopolska) na tę drogę. Po lewej stronie znajduje się parking. Należy udać się na drugą stronę ulicę i przejść jeszcze nieco ponad sto metrów. Sosna stoi przy ścieżce, jest otoczona niewysokim płotkiem i oznakowana tablicą informacyjną.

  • Wieża kościoła ewangelickiego w Ochli
    Ochla

    Ochla – Wieża kościoła ewangelickiego

    Stojąca na wzgórzu w centrum Ochli neogotycka ceglana wieża, zbudowana w 1889 roku, jest pozostałością po szachulcowym zborze ewangelickim, który z kolei powstał w 1745 roku. Po II wojnie światowej Polacy korzystali ze starszej katolickiej świątyni, a nieużytkowany kościół protestancki został rozebrany w 1955 roku.

  • Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Gęstowicach
    Gęstowice,  Kościoły,  Powiat krośnieński

    Gęstowice – Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny

    Kościół stoi na wzgórzu przy głównej drodze, więc trzeba się naprawdę postarać, żeby go nie zauważyć. Jest to barokowa świątynia, wzniesiona na przełomie XVII i XVIII wieku. Gdyby przetrwała w pierwotnej formie byłaby lubuską perłą baroku. Niestety, już po II wojnie światowej zewnętrzne ściany zdobione pilastrami i gzymsami zostały pokryte szarym cementowym tynkiem. Zamurowano koliste okna, zostawiając tylko górną ich górną część, w której ozdobne szkło gomółkowe zastąpiono zwykłymi szybami. Wewnątrz z wyposażenia przetrwała jedynie ambona, a po zegarze na wieży pozostało tylko miejsce. O tym, że nie był to zwykły wiejski kościółek świadczy fakt, że można precyzyjnie określić kto projektował kościół, kto wykonał rzeźby, kto zbudował organy, a kto…

  • Fragment murów miejskch w Nowym Miasteczku
    Mury miejskie,  Nowe Miasteczko

    Nowe Miasteczko – Pozostałości murów miejskich

    Mury miejskie oraz bramy zaczęto w Nowym Miasteczku rozbierać już w połowie XVIII wieku. Kilkadziesiąt lat później właściwie przestały istnieć. Do dziś przetrwały zaledwie dwa maleńkie ich fragmenty, będące właściwie swego rodzaju kolekcjonerską ciekawostką. Szczerze mówiąc, gdyby nie informacja w książce „Przewodnik po zabytkach województwa lubuskiego” tom II, to nawet nie zauważyłbym ich. Pierwszy fragment znajduje się przy ul. Wojska Polskiego obok schodów prowadzących do kościoła. Drugi jest przy ulicy Mickiewicza w pobliżu kościoła Opatrzności Bożej – obok budynku gospodarczego wyglądającego jak fragment tychże murów. Co ciekawe oba fragmenty murów miejskich zostały wykorzystane jako podstawa do nowego ogrodzenia.

  • Kościół Opatrzności Bożej w Nowym Miasteczku
    Nowe Miasteczko

    Nowe Miasteczko – Kościół Opatrzności Bożej

    Pierwotnie była to ewangelicka świątynia, posiadająca prostokątny kształt, podobnie jak inne zbory z tego okresu. Zbudowana została w latach 1784-1785. Kościół został nakryty mansardowym dachem. W 1888 roku dobudowano charakterystyczną wysoką wieżę, posiadającą bardzo ciekawe zdobienia tworzące estetyczną całość. Elewacja kościoła zdobione jest pilastrami, gzymsami oraz wąskimi, półkoliście zamkniętymi oknami, wejście od strony południowej wzbogacono ładnym portalem. W zawiązku z tym, że po II wojnie światowej nowym mieszkańcom wystarczał jeden kościół, protestancka świątynia została opuszczona. W późniejszym czasie pełniła funkcje magazynowe. Z tego też powodu z wyposażenia zachowały się jedynie empory. W drugiej połowie lat 80-tych parafia rzymskokatolicka przeprowadziła remont, a świątynia znów zaczęła pełnić funkcje sakralne.

  • Kościół św. Marii Magdaleny w Nowym Miasteczku
    Kościoły,  Nowe Miasteczko

    Nowe Miasteczko – Kościół św. Marii Magdaleny

    Kościół jest najstarszym zachowanym w mieście budynkiem. Jego początki sięgają przełomu XIV wieku. Zbudowany został z kamienia polnego. Obecnie kościół jest otynkowany, jednak od strony zachodniej widoczne są dwa „świadki”. Pierwotnie była to świątynia jednonawowa. W XVI wieku dobudowana została nawa południowa, ozdobiona później renesansowym szczytem. Także z tego okresu pochodzą attyki, którymi udekorowana jest wieża. Do nawy południowej dobudowano także półkolistą klatkę schodową prowadzącą na empory. Te z kolei są pamiątką po ponad stuletnim okresie, gdy kościół należał do luteran (1540-1652). Obok świątyni znajduje się plebania. Ten niepozorny dom pochodzi z 1811 roku roku. Wejście ozdobione jest gankiem z kolumnami doryckimi.

  • Rynek w Nowym Miasteczku
    Nowe Miasteczko

    Nowe Miasteczko – Rynek

    Rynek w Nowym Miasteczku ma klasyczny, zbliżony do kwadratu, kształt. Kamieniczki otaczające ratusz w większości pochodzą z XVIII wieku, zawierając elementy przebudów dokonanych w późniejszych okresach. Bardzo ważny jest fakt, że zachowały się praktycznie wszystkie kamienice za wyjątkiem kilku budynków , które bardzo komponują się z całością zabudowy, tworząc spójną całość. Oprócz budynków ograniczających rynek z zewnątrz są także kamienice tworzące razem z ratuszem wewnętrzny prostokąt. Tutaj na uwagę zasługuje dom posiadający secesyjne zdobienia na elewacji. Rynek ma bardzo przyjemny klimat. Nie jest to na pewno jakaś wielka atrakcja turystyczna, niemniej jednak warto tutaj zajrzeć. Gdyby jeszcze fasady kamienic zostały odnowione, to rynek zyskałby zupełnie inny wygląd.

  • Ratusz w Nowym Miasteczku
    Nowe Miasteczko,  Ratusze

    Nowe Miasteczko – Ratusz

    Historia obecnego budynku rozpoczyna się od pożaru, który strawił miasto w 1634 roku, nie oszczędzając także ówczesnego ratusza. Odbudowa zakończyła się dwadzieścia jeden lat później, kiedy to powstał murowany obiekt. Z tego okresu do dziś pozostała jedynie wieża. Kolejna przebudowa ratusza miała miejsce w XIX wieku, kiedy to zbudowano dwa skrzydła – zachodnie (1818-1821), dołączone do wieży, oraz północne (1877-1879), a całość otrzymała kształt litery „L”. Bez wątpienia najbardziej charakterystycznym elementem ratusza jest wieża z wysokim hełmem, przypominającym nieco ten znany z Zielonej Góry. Ciekawe elementy dekoracyjne posiada neogotyckie skrzydło północne. W tej części znajduje się główne wejście, nad którym widnieje herb Nowego Miasteczka.

  • Ruiny dworu w Mirocinie Górnym
    Dwory,  Mirocin Górny

    Mirocin Górny – Ruiny dworu

    Przejeżdżając przez wieś bardzo łatwo zauważyć miejscowy kościół. Obok niego są dwa stawy, ze znalezieniem których też nie ma problemu. Na drugim ze stawów jest wyspa, a wśród dość gęsto rosnących na niej drzew znajdują się ruiny XVII-wiecznego barokowego dworu, które w okresie wiosenno-letnim jest praktycznie niewidoczne z drogi. Patrząc na to z dworu pozostało można domyśleć się, że był to piętrowy budynek, jednak nie potrafię wyobrazić sobie jak dokładnie wyglądał jego kształt. Wiadomo, że dwór należał do rodziny von Dyhernn, do której należał majątek aż do początku XX wieku. Budowla popada w ruinę od 1945 roku, kiedy to została uszkodzona i nie była już ani użytkowana, ani remontowana. Ruiny…

  • Kościół św. Jerzego w Mirocinie Górnym
    Kościoły,  Mirocin Górny

    Mirocin Górny – Kościół św. Jerzego

    Gotycka, pochodząca z połowy XIV wieku, świątynia znajduje się w centrum wsi, pomiędzy skrzyżowaniem oraz stawem otaczającym ruiny dworu. Od zachodniej strony zbudowana została sporych rozmiarów wieża, w której umieszczony jest dzwon z drugiej połowy piętnastego wieku. Teren kościoła otoczony jest kamiennym murem, w którym od południowej strony znajduje się późnogotycka bramka z ostrołukowym przejazdem. Według dostępnych źródeł wewnątrz można zobaczyć gotyckie elementy wystroju kościoła, jednak na razie nie miałem jeszcze możliwości wejścia do środka.

  • Łężyca - Kaplice cmentarna
    Łężyca

    Łężyca – Kaplica cmentarna

    Na cmentarnym wzgórzu, położonym po prawej stronie drogi (jadąc od strony Zielonej Góry, ok. 2 km od tablicy informującej o początku terenu zabudowanego) zbudowano drewnianą kaplicę. Na chorągiewce umieszczonej na iglicy widnieje rok 1727, czyli data powstania. Wewnątrz umieszczony jest dziewiętnastowieczny dzwon. Kaplica do dnia dzisiejszego spełnia swoją pierwotną funkcję.

  • Lubięcin - Wiatraki koźlaki
    Lubięcin,  Zabytki techniki i przemysłu

    Lubięcin – Wiatraki koźlaki

    Do naszych czasów przetrwały trzy z czterech zbudowanych w Lubięcinie wiatraków. Najstarszy z nich pochodzi z 1705 roku, a dwa pozostałe powstały w pierwszej połowie XIX wieku, więc już na stałe wpisały się w tutejszy krajobraz. Wiatraki można zobaczyć, wjeżdżając do miejscowości od strony Konotopu. Nie da się ich nie zauważyć bowiem wszystkie znajdują się blisko drogi. W najmłodszym z nich obecnie znajduje się restauracja, a ciekawostką jest to, że w jego murowanej części pod koniec XIX wieku zamontowano maszynę parową.

  • Lubięcin - Kościół św. Katarzyny
    Lubięcin

    Lubięcin – Kościół św. Katarzyny

    Jak można przeczytać w dostępnych źródłach, na miejscu gdzie dziś stoi kościół św. Katarzyny, przed 1201 roku zbudowano świątynię, która spłonęła podczas wojny trzydziestoletniej. Odbudowany został na początku XVIII wieku, a w połowie XIX wieku w trakcie remontu rozbudowano o nadbudowę kruchty oraz sygnaturkę bliźniaczo podobną do tej z pobliskiego kościoła szachulcowego. Kształt świątyni jest bardzo nieregularny, szczególnie od strony północno-wschodniej, gdzie elementami zaburzającymi prostokątny plan są zakrystia i znajdująca się nad nią loża kolatorska oraz półokrągła wieżyczka, w której są schody prowadzące do loży. Niestety, wnętrze jest niedostępne, a wszystkie wejścia zamurowane, bowiem kościół od lat 40-tych nie jest użytkowany. Jego pogarszający się stan groził zawaleniem, jednak w latach…

  • Lubięcin - Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa
    Kościoły,  Lubięcin

    Lubięcin – Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa

    Przy skrzyżowaniu dróg prowadzących do Nowej Soli, Wolsztyna i Sławy stoi szachulcowy kościółek, zbudowany w końcówce pierwszej połowy XVIII wieku. Plan ośmiokąta jest rozszerzony o trzy ryzality, w przyziemiu których znajdują się wejścia, oraz niższą od zakrystię, znajdującą się od strony głównej drogi. Kościół nie ma większej wieży, a jedynie sygnaturkę dobudowaną w 1862 roku. Na placu po zachodniej stronie kościoła stoi dzwonnica, na której umieszczone są trzy XIX-wieczne dzwony. Na jej chorągiewce znajduje się data 1941. We wnętrzu uwagę zwraca pochodzący z drugiej połowy XVIII wieku barokowy ołtarz główny oraz nieco młodszy prospekt organowy. W trakcie powojennych remontów stopniowo zmieniano wystrój, a dzisiejszy wygląd czyli przeważająca we wnętrzu boazeria…

  • Kosieczyn - Pałac Zakrzewskich
    Kosieczyn,  Pałace

    Kosieczyn – Pałac Zakrzewskich

    Po przejęciu Kosieczyna przez rodzinę Zakrzewskich (poprzednimi właścicielami byli Lossowowie) w sąsiedztwie dworu powstał pałac – neogotycki budynek zaprojektowany na planie prostokąta o podobnej powierzchni, jednak bogatszych zdobieniach i mniej regularnym kształcie, pochodzący z połowy XIX wieku. W bryle pałacu dominują liczne elementy dekoracyjne na szczycie, ozdobny ryzalit oraz ganek w środkowej części oraz spore ryzality od strony wschodniej. Podobnie jak dwór, także pałac po wojnie został przejęty przez kosieczyńską Stację Hodowli Roślin.

  • Kosieczyn - Dwór rodziny von Lossow
    Dwory,  Kosieczyn

    Kosieczyn – Dwór rodziny Lossow

    Tuż obok kościoła, w odległości około 50 metrów od głównej drogi, znajduje się piętrowy budynek z mansardowym dachem. Jest to zbudowany pod koniec XVIII wieku barokowy dwór, należący pierwotnie do rodziny von Lossow. Ozdobą frontu jest piętrowy ryzalit zwieńczony trójkątnym szczytem. Po II wojnie światowej dwór został przystosowany na potrzeby mieszkaniowe pracowników miejscowej Stacji Hodowli Roślin.

  • kosieczyn - Kosciół św. Apostołów Szymona i Judy Tadeusza
    Kościoły,  Kosieczyn,  Powiat świebodziński

    Kosieczyn – Kościół św. Apostołów Szymona i Judy Tadeusza

    Niemalże dokładnie w centrum Kosieczyna, przy głównej drodze, stoi pięknie odnowiony kościółek. Można oczywiście założyć, że został zbudowany dawno, ale jego niepozorność sprawia, że przejeżdżający tędy ludzi zapewne nie podejrzewają nawet, że mają przed sobą najstarszą drewnianą świątynię w Polsce. Dzięki badaniom przeprowadzonym tu w 2006 roku odkryto, że budowla powstała pod koniec XIV wieku. Niespełna pół wieku później zbudowano wieżę. Na stronie diecezji zielonogórsko-gorzowskiej widnieje informacja, że kosieczyńska parafia została erygowana w 1406 roku i za wyjątkiem krótkiego okresu, gdy kościół został przejęty przez protestantów, zawsze należała do katolików.

  • Kłopot - zburzony most
    Kłopot

    Kłopot – Ruiny mostu

    Tutejszy most łączył przedwojenne Kloppitz z miejscowością Fürstenberg, należącą dziś do miasta Eisenhüttenstadt. Była to jedna z wielu przepraw, nie posiadająca wielkich walorów artystycznych. Działała zaledwie kilkanaście lat, bowiem 4 lutego 1945 roku została wysadzona przez cofające się wojska niemieckie i nie została już nigdy odbudowana. Pozostałości po niemieckiej stronie zostały rozebrane, natomiast „polska” część istnieje nadal i jest obecnie swego rodzaju atrakcją. Betonowa konstrukcja jest wciąż w dobrym stanie i bez większych obaw można na nią wchodzić, oczywiście pod warunkiem, że wały przeciwpowodziowe nie są nasiąknięte. Należy jednak uważać, bo koniec mostu znajdujący się nad rzeką (i to dosłownie) nie jest zabezpieczony, a ostatnie kilka metrów zawiera dziury powstałe…

  • Muzeum Bociana Białego w Kłopocie
    Kultura i sztuka,  Kłopot

    Kłopot – Muzeum Bociana Białego

    Kłopot jest niewielką wioską, w której liczba bocianich gniazd jest niemalże równa liczbie domów. Dlatego też w 2003 roku otwarto tu Muzeum Bociana Białego, a jego siedzibę zlokalizowano w budynku dawnej szkoły, który na tę okoliczność wyremontowano. W siedzibie do zwiedzenia jest sala zawierająca informacje dotyczące życia bocianów oraz historii Kłopotu. Terenem muzeum jest jednak cała wioska, więc po zapoznaniu się z teorią warto popatrzeć na gniazda – najstarsze zostało zbudowane jeszcze przed wojną, a największe waży ok. 2 ton i to tylko dlatego, że jest co jakiś „odchudzane” przez pracowników ponieważ w przeciwnym razie jego waga zagrażałaby budynkowi. Na podwórzu muzeum postawiono drewnianą wieżę umożliwiającą spojrzenie na wioskę z…

  • Konotop - Kościół św. Anny
    Konotop,  Kościoły

    Konotop – Kościół św. Anny

    Kiedy patrzyłem się na ten kościół z zewnątrz (podczas mojej wizyty był niestety zamknięty) nawet do głowy nie przyszłoby mi, że został zbudowany w drugiej połowie XVI wieku. Jest to pierwotnie ewangelicka świątynia wzniesiona przez rodzinę von Kottwitz, czyli ówczesnych właścicieli Konotopu. W przeciwieństwie do wielu podobnych obiektów, tutaj nigdy nie dobudowano wieży, natomiast przy kościele znajduje się drewniana konstrukcja dzwonnicy, na której zawieszony jest dzwon odlany w 1595 roku z inicjatywy fundatorów świątyni. Kościół znajduje się obok nieczynnej linii kolejowej, przy drodze prowadzącej do Bojadeł.

  • Kolsko - Pałac rodziny von Klitzing
    Kolsko,  Pałace

    Kolsko – Pałac

    Początki pałacu sięgają końca pierwszej połowy XIX wieku, kiedy to powstała główna część budynku, położona równolegle do drogi, założona na planie prostokąta. Niespełna trzydzieści lat później od strony zachodniej dobudowane zostało skrzydło z ośmioboczną wieżą, co nadało rezydencji charakterystyczny kształt litery T. Nad głównym wejściem znajduje się herb rodziny von Klitzing, która mieszkała tu od powstania pałacu do 1945 roku. Po II wojnie światowej budynek został zaadaptowany na szkołę, tracąc oczywiście pierwotny wystrój wnętrz. W latach 80-tych XX wieku, podczas wyposażania szkoły w centralne ogrzewanie dobudowano komin mocno szpecący wygląd. Obecnie znajduje się tu Zespół Edukacyjny.

  • Kolsko - Kościół św. Jana Chrzciciela
    Kolsko

    Kolsko – Kościół św. Jana Chrzciciela

    Kościół powstał na początku XVIII wieku, na miejscu wcześniejszego, zburzonego w czasie wojny trzydziestoletniej. Obecnie jest to jednonawowa świątynia zbudowana planie prostokąta, posiadająca od strony północnej wysoką wieżę, w przyziemiu której znajduje się wejście. Kwadratowa wieża zwieńczona jest ośmioboczną latarnią. Wewnątrz zachowało się zabytkowe osiemnastowieczne wyposażenie, czyli ołtarze – główny oraz boczne, organy, konfesjonał oraz ambona. Sklepienia w centralnej części pokryte jest malowidłem przedstawiającym prawdopodobnie wniebowstąpienie. Na zewnątrz, od strony pałacu, o ścianę kościoła oparte są płyty nagrobne, pochodzące najpewniej z dawnego cmentarza.

  • Klępsk – Kościół Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny
    Klępsk,  Kościoły,  Powiat zielonogórski

    Klępsk – Kościół Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny

    Kościół powstał w drugiej połowie XIV wieku jako drewniana świątynia katolicka. Charakterystyczna drewniana wieża pochodzi z początku drugiej połowy XVII wieku. Kiedy patrzy się na budynek z zewnątrz wygląda on bardzo niepozornie. Ot, jeden z wielu starych wiejskich kościółków. Wystarczy jednak przekroczyć jego próg, aby przenieść się do innego świata. Najstarszymi elementami wyposażenia są ołtarz szafiasty oraz umieszczona w jego centrum rzeźba Maryi z Dzieciątkiem. Dzisiejszy wygląd i wystrój wnętrza jest efektem przejęcia świątyni przez protestantów. Z końca XVI wieku pochodzą chrzcielnica, empory oraz chór. Z kolei z początku XVII wieku pochodzą: ambona, predella (podstawa, na której stoi ołtarz), zwieńczenie ołtarza oraz większość malowideł. Ciekawostką jest to, że wejścia na…

  • Klenica – Kościół Nawiedzenia NMP
    Klenica,  Kościoły

    Klenica – Kościół Nawiedzenia NMP

    Kościół, znajdujący się na skraju w kierunku Trzebiechowa, zbudowano pod koniec XVIII wieku, a dzisiejszy kształt jest wynikiem przebudowy i rozbudowy w połowie XIX wieku. Od strony drogi dobudowano wysoką wieżę przypominającą nieco wieżę zielonogórskiej konkatedry. W jej przyziemiu znajduje się główne wejście. Obecnie jest to jedna z najdłuższych świątyń w regionie. Ponieważ podczas mojego pobytu w Klenicy otwarta była tylko kruchta, więc z zabytkowego dziewiętnastowiecznego wyposażenia widziałem tylko ołtarz główny oraz ambonę. Przed kościołem zobaczyć można kilka pomników.

  • Kargowa - Dawna synagoga
    Kargowa

    Kargowa – Dawna synagoga

    Stojący przy ul. Dworcowej budynek mieszkalny trudno obecnie uznać za zabytek, bo w niczym nie przypomina już obiektu sakralnego, którym był do 1936 roku. Wówczas pod naciskiem władz obiekt został sprzedany i przeznaczony na cele gospodarcze. Podczas Nocy Kryształowej nie służył do modlitwy, więc nie został zniszczony. Po II wojnie światowej budynek zmienił przeznaczenie – został przystosowany do zamieszkania, a dziś jest już podobny do wielu innych bloków. Z ciekawości szukałem przedwojennych zdjęcia synagogi w internecie. Udało mi się znaleźć tę fotografię. Widać na niej dwie wieże od frontu, a sam budynku wygląda na większy niż obecnie.

  • Kargowa - Rynek
    Kargowa

    Kargowa – Rynek

    Rynek w Kargowej jest placem w kształcie kwadratu, którego boki tworzą budynki mieszkalno-handlowe, a w jego środku znajduje się ratusz. Zabudowania mieszkalne pochodzące w większości z XIX wieku uzupełnione są współczesnymi obiektami, co w sumie tworzy dość spójną całość.  Przez północne skrzydło rynku przechodzi główna kargowska droga nr 32. Przedłużeniem zachodniego skrzydła jest natomiast ul. Dworcowa prowadząca w stronę Klenicy.

  • Kargowa - Kościół św. Maksymiliana Kolbe
    Kargowa

    Kargowa – Kościół św. Maksymiliana Kolbe

    Ewangelicka świątynia została zbudowana na początku XIX wieku na miejscu wcześniejszego kościoła szachulcowego. Solidna wieża nakryta wysokim hełmem została dobudowana w 1832 roku, a w jej przyziemiu lokowano główne wejście. Wewnątrz w oczy najbardziej rzucają się dwukondygnacyjne empory. Po prawej stronie, patrząc w stronę ołtarza, znajduje się chrzcielnica będąca jedynym widocznym elementem oryginalnego wyposażenia. Obecnie jest to kościół pomocniczy parafii pw. św. Wojciecha.

  • Kargowa - Ratusz
    Kargowa,  Ratusze

    Kargowa – Ratusz

    Ratusz oraz rynek są zlokalizowane przy głównej drodze przebiegającej przez miasto (nr 32 z Sulechowa do Wolsztyna). Pierwotny budynek powstał na środku rynku w pierwszej połowie XVIII wieku. Ratusz w obecnej formie jest efektem przebudowy, która została przeprowadzona na początku drugiej połowy XIX wieku. Dziś jest to czteroskrzydłowy budynek z niewielkim dziedzińcem oraz wieżą znajdującą się od wschodniej strony. Na wieży umieszczony jest mechanizm zegarowy z 1856 roku.

  • Kargowa - Pałac
    Kargowa,  Pałace

    Kargowa – Pałac

    Dzisiejszy kształt budowli jest efektem odbudowy po zniszczeniach, którym pałac uległ w 1735 roku. Źródła donoszą, że wcześniejsza rezydencja – powstała pod koniec XVII wieku – miała bogatszą formę i detale architektoniczne. W 1730 roku pałac przejął król August II, który często zatrzymywał się tutaj w czasie podróży z Warszawy do Drezna. Na dwa lata przed zniszczeniem obiekt został rozbudowany, a przy pałacu założony został park. Po II wojnie światowej majątek został przejęty przez miejscowy PGR. Obecnie jest to własność prywatna. W 2014 roku wokół budynku postawiony został nowy płot, który uniemożliwia oglądanie elewacji frontowej. Przy pałacu znajduje się spory park, który szczególnie jesienią prezentuje się bardzo malowniczo.

  • Kalsk - Pałac
    Kalsk,  Pałace

    Kalsk – Pałac

    Aby dojechać do pałacu od strony Zielonej Góry, należy przed kościołem skręcić w prawo. Jest to sporych rozmiarów obiekt, zbudowany początkowo (przełom XVII i XVIII wieku) na planie wąskiego prostokąta. Obszerniejsze skrzydło północne dobudowano w drugiej połowie XIX wieku, a południowe na początku XX wieku. Charakterystycznym elementem pałacu jest wieża, nieco wyższa od reszty budynku. Główne wejście, znajdujące się na środku frontowej części pałacu, jest elementem ryzalitu. Nad wejściem widać herb rodziny von Sydow, która mieszkała to przez ponad 150 lat, aż do 1945 roku. Można powiedzieć, że powojenne losy pałacu potoczyły się dość szczęśliwie, bo generalnie był cały czas użytkowany. Obecnie w odnowionym budynku swoją siedzibę ma Instytut Zarządzania…

  • Kalsk - Kościół Matki Bożej Częstochowskiej
    Kalsk

    Kalsk – Kościół Matki Bożej Częstochowskiej

    Kościół znajduje się przy głównej drodze prowadzącej przez Kalsk, więc zlokalizowanie go nie jest żadnym problemem. Świątynia została zbudowana w pierwszej połowie XVI wieku (nad wejściem znajduje się cegła z rokiem 1521, choć prawdę mówiąc nie zauważyłem jej). Na pierwszy rzut oka wydaje się, że jest to kościół drewniany, ale w rzeczywistości drewniana jest tylko wieża nakryta wysokim hełmem. Wieża jest zresztą 200 lat młodsza od ceglano-kamiennej cześci budowli. Ciekawie prezentują się portale w kształcie oślego grzbietu. Początkowo była to świątynia katolicka, ale 1526 roku została przejęta przez protestantów. Na zdjęciach dostępnych w internecie widać, że jeszcze w latach trzydziestych wyposażenie kościoła było całkiem bogate, jednak do dnia dzisiejszego nic…

  • Jelenin Dolny - Pałac
    Jelenin

    Jelenin Dolny – Pałac

    Pałac, zaprojektowany na planie kwadratu, został zbudowany w ostatniej dekadzie XVIII wieku. Obecnie z budynku pozostały tylko mury oraz tylny ryzalit zdobiony czterema pilastrami i zwieńczony attyką. Choć dziś jest to już tylko malownicza ruina, to po II wojnie światowej obiekt był użytkowany przez miejscowy PGR, a swego rodzaju ciekawostką jest to, że nadal należy do Skarbu Państwa. Aby dojechać w pobliże pałacu należy skręcić z głównej drogi Jelenina i przejeżdżając obok kościoła pokonać jeszcze nieco ponad półtora kilometra.

  • Jelenin Górny - Pałac
    Jelenin

    Jelenin Górny – Pałac

    Pałac został zbudowany na przełomie XVIII i XIX wieku na planie prostokąta. Charakterystycznymi cechami zewnętrznymi są ryzalit z balkonem oraz balustrada wieńcząca elewację. Budynek zlokalizowany jest przy przebiegającej przez Jelenin drodze, jednak latem ze względu na dość gęsto rosnące drzewa jest właściwie niewidoczny. Po wojnie był użytkowany przez miejscowy PGR, a obecnie należy do prywatnego właściciela. Wydaje się, że jego stan jest stosunkowo dobry, jednak teren wokół pałacu jest mocno zaniedbany.

  • Jelenin - Kościół św. Mikołaja
    Jelenin,  Kościoły

    Jelenin – Kościół św. Mikołaja

    Jako, że świątynia pochodzi z końca XIII wieku, jest to jeden z najstarszych obiektów w regionie. Zbudowana jest z kamienia polnego i rudy darniowej. Charakterystyczna wieża została dobudowana kilkadziesiąt lat później. Teren przykościelny otoczony jest piętnastowiecznym kamiennym murem, do którego przybudowana jest kaplica grobowa. Niestety, podczas mojego pobytu brama była zamknięta, więc wszystkie zdjęcia zrobiłem zza muru.

  • Janowiec - Ruiny zamku
    Janowiec

    Janowiec – Ruiny zamku

    Według dostępnych materiałów gotycka część zamku składała się z trzech skrzydeł, natomiast czwarte, zawierające wejście, zostało dobudowane w stylu renesansowym. Jest to murowany budynek, za wyjątkiem niższych partii starszej części, które powstały z kamienia. Patrząc na to co zostało z dawnego zamku aż trudno uwierzyć, że ta budowla była użytkowana jeszcze w czasach powojennych. W 1960 roku wybuchł tu jednak pożar, po którym miejscowy PGR zmienił siedzibę, a budynek bez właściciela zaczął popadać w ruinę. Dziś obiekt ten, będący własnością prywatną, jest raczej mało atrakcyjnym miejscem zarówno ze względu na jego wygląd, jak i pobliskie hale. Przy odrobinie szczęścia ruiny można zobaczyć jadąc drogą nr 12.

  • Iłowa - Park dworski
    Iłowa,  Parki,  Powiat żagański

    Iłowa – Park dworski

    Odwiedziłem iłowski park, znajdujący się na terenie dawnego pałacu, już po jego rekompozycji, dzięki której odzyskał choć część dawnej świetności. W parku zidentyfikowano prawie 1800 drzew, wśród których przeważają dęby, graby, olsze czarne i klony. Najciekawszym drzewem, przynajmniej według mnie, jest jednak buk pospolity – odmiana zwisająca. W całość bardzo ładnie wkomponowana jest przepływająca tędy rzeczka Czerna Mała oraz stawy. W ogrodzie chińskim znajdują się najbardziej charakterystyczne elementy parku, czyli dwie bramy księżycowe, czyli mury zawierające dwa oraz trzy okna. Pomiędzy bramami ulokowano fontannę. Całość wygląda bardzo malowniczo, więc świetnie nadaje się zarówno na spacery, jak i sesje fotograficzne. Inną budowlą jest mostek miłości, czyli fantazyjne przejście nad drogą. Ciekawą…

  • Iłowa - Pałac
    Iłowa,  Pałace

    Iłowa – Pałac

    Początki iłowskiego pałacu w dzisiejszym kształcie sięgają 1626 roku, gdy powstała pierwsza jego część – renesansowy budynek z wieżą, w przyziemiu której znajduje się wejście ozdobione kamiennym portalem. Na początku XVIII wieku dobudowane zostało barokowe skrzydło, które 200 lat później przedłużono o część zwieńczoną cebulastym hełmem. Pałac na szczęście zachował się w całości. Obecnie w budynku mieści się Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych. Na terenie pałacowym znajduję się także zabudowania folwarczne, pochodzące z początku XX wieku, stylizowane na budynki szachulcowe. Wyróżniającym się obiektem jest budynek przy ul. Żagańskiej, będący jednocześnie bramą wjazdową.

  • Gubin - Kościół św. Trójcy
    Gubin

    Gubin – Kościół św. Trójcy

    Kościół ten jest w pewnym sensie wyjątkowy, bo na tych terenach został wybudowany 1860 roku w  jako świątynia katolicka. Co więcej, w latach trzydziestych XX wieku pojawiła się konieczność jego rozbudowy, w wyniku której dotychczasowa nawa stała się transeptem. Stąd dziś wygląd tego obiektu, z uwagi na dwie absydy w dwóch różnych płaszczyznach, wydaje się być lekko niespójny. Nad całością dominuje smukła, wysoka wieża. Kościół stoi na wysokim wzgórzu, z którego rozciąga się ładny widok na ruiny fary i ratusz, a także na niemiecką część miasta, ale trzeba pamiętać, że prowadząca do niego ulica jest drogą jednokierunkową.

  • Gubin - Mury miejskie
    Gubin,  Mury miejskie

    Gubin – Mury miejskie

    Pierwsze ceglane mury miejskie w Gubinie powstały w XIV wieku, a rozbudowywane były przez kolejne dwa stulecia. W XIX wieku obwarowania przestały spełniać swoją rolę, a ponieważ były w kiepskim stanie, zaczęto je rozbierać. Do dziś pozostała zbudowana w 1530 roku wieża Bramy Ostrowskiej (nie da się jej nie zauważyć, bo stoi na środku ulicy 3 Maja), znajdujący się obok niej niewielki fragment murów oraz będąca obecnie na prywatnej posesji szesnastowieczna Baszta Dziewicza. Swego rodzaju dodatkiem jest postawiona pod koniec XIX wieku brama ozdobna oraz mur stylizowany na obronny przy ul. Dąbrowskiego.

    Możliwość komentowania Gubin – Mury miejskie została wyłączona
  • Gubin - Ratusz
    Gubin,  Powiat krośnieński,  Ratusze

    Gubin – Ratusz

    Dawna siedziba miejskich rajców jest obok ruin fary jedyną pozostałością po przedwojennej gubińskiej starówce. Odbudowa ratusza dobiegła końca ponad 40 lat od zakończenia II wojny światowej. Dzięki niej możemy dziś zobaczyć elementy architektury gotyckiej oraz renesansowej. Najbardziej charakterystycznymi cechami ratusza są smukła wieża z początku XVI wieku oraz renesansowe szczyty z drugiej połowy XVII wieku. Obecnie w budynku dawnego ratusza mieści się dom kultury, a w podziemiu znajduje się lokal gastronomiczny z wejściem w przyziemiu wieży.

  • Gubin - Ruiny kościoła św. Trójcy
    Gubin,  Kościoły,  Powiat krośnieński

    Gubin – Ruiny kościoła św. Trójcy

    Mury największej świątyni w regionie stoją w centrum miasta, obok ratusza, ok. 200 metrów od mostu granicznego. Dzisiejszy wygląd jest efektem walk toczonych w mieście pod koniec II wojny światowej. Po wojnie kościół nie został odbudowany i na chwilę obecną ma status trwałej ruiny. Kościół w obecnym kształcie jest wynikiem rozbudowy poprzedniej świątyni, która miała miejsce pod koniec XIV wieku. Kolejne modernizacje trwały jeszcze przez niemalże 200 lat, a kolejne stulecia nie przyniosły już większych zmian. Najbardziej charakterystycznym elementem jest wysoka wieża, do której od strony nawy przymocowano schody prowadzące do odbudowanej niedawno latarni.

  • Dąbrówka Wielkopolska - Kośció Niepokalanego Poczęcia NMP
    Dąbrówka Wielkopolska

    Dąbrówka Wielkopolska – Kościół Niepokalanego Poczęcia NMP

    Świątynia została zbudowana w drugiej połowie XVII wieku, na miejscu wcześniejszej drewnianego kościoła. Obiekt był rozbudowywany dwukrotnie – w XVIII wieku oraz pod koniec lat 70-tych XX wieku, kiedy to powiększono budynek od stron południowej i zachodniej. Na zewnętrznej ścianie umieszczone są tablice upamiętniające ks. Ludwika Zimmermana – proboszcza tutejszej parafii w latach 1867-1887 oraz dwunastu Polaków – mieszkańców Dąbrówki Wielkopolskiej, którzy zginęli w więzieniach i obozach w latach 1939-1945. Obok kościoła, od południowej strony, stoi drewniana dzwonnica z połowy XIX wieku.

  • Dąbrówka Wielkopolska - Pałac
    Dąbrówka Wielkopolska,  Pałace,  Powiat świebodziński

    Dąbrówka Wielkopolska – Pałac

    Pałac stoi w centrum wsi, a patrząc z drogi widać jego odbicie w pobliskim stawie. Zaprojektowany został jako połączenie neorenesansowych stylów niemieckich i angielskich, a powstał w połowie XIX wieku. Charakterystycznymi cechami są cztery wieżyczki na rogach budynku oraz spore ryzality znajdujące się zarówno od frontu, jak i od strony parkowej. Nad wejściem przetrwał herb rodziny von Schwartzenau – budowniczych rezydencji. Pałac na chwilę obecną jest w przyzwoitym stanie, jednak gmina nie ma za bardzo pomysłu co z nim zrobić, bowiem wybudowana została nowa sala, która przejęła jego kulturalne funkcje.

  • Chotków - Dwór
    Chotków,  Dwory

    Chotków – Dwór obronny

    Pierwotny dwór obronny pochodził z XV wieku, jednak w późniejszych okresach był przebudowywany zgodnie z ówczesnymi zasadami (barokowy charakter nadano na początku XVIII wieku). Dwór znajduje się w centrum wsi, naprzeciw drogi prowadzącej na Jelenin, jednak ponieważ jest położony ok. 150 m od ulicy i otoczony zabudowaniami, więc można go z samochodu nie zauważyć. Szczególną cechą chotkowskiego dworu są basteje (przetrwały dwie z czterech), które wraz z fosą i murem nadawały mu niegdyś obronny charakter. Lewa basteja jest zabezpieczona opaskami, ponieważ widać na niej pęknięcia Obecnie, jak większość tego typu obiektów, dwór jest własnością prywatną, a jego stan jest taki, jak widać na zdjęciach – na oko zupełnie przyzwoity, oczywiście…

  • Chotków – Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny
    Chotków

    Chotków – Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

    Kościół znajduje się na początku wsi, jadąc od strony Wichowa. Na pierwszy rzut oka jest to to bardzo wiekowa budowla. Dostępne materiały podają koniec XIII wieku jako czas jej powstania. Teren kościoła otoczony jest XV-wiecznym murem, a wejściem jest nieco młodsza wieża bramna. Niestety, z uwagi na zły stan techniczny kościoła i groźbę zawalenia, obecnie prowadzone są prace mające na celu uratowanie tego cennego zabytku. Z tego powodu możliwe jest zobaczenie kościoła wyłącznie z drogi. Po raz drugi przyjechałem tu po sześciu latach – na jesień 2020 roku. Kościół jest udostępniony dla celów sakralnych, został zabezpieczony, choć stan ścian wygląda różnie. Wewnątrz byłem tylko przez chwilę, ponieważ odprawiana była msza…

  • Chlastawa,  Kościoły,  Powiat świebodziński

    Chlastawa – Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

    Drewniany kościół został zbudowany w pierwszej połowie XVII wieku jako świątynia ewangelicka. Odnalezienie go nie sprawia żadnej trudności, bowiem zlokalizowany jest przy głównej drodze prowadzącej przez Chlastawę. Przed kościołem stoi drewniana dzwonnica z końca XVII wieku. W trakcie mojego pobytu przeprowadzane były prace remontowe związane z dachem, więc nie miałem możliwości zobaczenia wnętrza.

    Możliwość komentowania Chlastawa – Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny została wyłączona
  • Kościół św. Jana Chrzciciela w Chichach
    Chichy

    Chichy – Kościół św. Jana Chrzciciela

    Gotycki kościół znajduje się w miarę blisko (ok. 400 m) od drogi nr 12. Charakterystyczną jego cechą jest wysoki, ostro zakończony hełm. Teren świątyni otoczony jest kamiennym murem, a wejściem jest solidna otynkowana brama, nakryta drewnianym dachem. Niestety, podczas mojego pobytu brama była zamknięta, więc nie miałem możliwości ani zobaczenia budowli z bliska, ani tym bardziej zapoznania się z jej wnętrzem. A według dostępnych materiałów warto przyjechać w tym celu jeszcze raz.

  • Chichy - Pałac - listopad 2020 r.
    Chichy,  Pałace

    Chichy – Pałac

    Zbudowany w pierwszej połowie XVIII wieku pałac znajduje się w południowej części wsi. Otoczony jest murem, a na jego terenie znajduje się park oraz staw. Do bramy wejściowej trzeba dojechać wąską dróżką wzdłuż muru. Podobnie jak inne tego typy obiekty został po wojnie zagospodarowany przez miejscowy PGR i z czasem zatracał swój pałacowy charakter. Na szczęście znalazła się właścicielka, która aktualnie odnawia budynek, przywracając mu blask. Przy bramie jest informacja, że jest to teren prywatny, więc nie wchodziłem dalej. Obok wejścia znajduje się tablica informująca o przeszłości pałacu.

  • Bojadła - Kościół św. Teresy od Dzieciątka Jezus
    Bojadła,  Kościoły

    Bojadła – Kościół św. Teresy od Dzieciątka Jezus

    Kościół znajduje się obok pałacu Kottwitzów, przez których został ufundowany na początku drugiej połowy XVIII wieku. Jest to budowla szachulcowa, zaprojektowana na planie ośmiokąta. Od strony ulicy dobudowana jest drewniana wieża. Wewnątrz, podobnie jak w innych świątyniach ewangelickich, uwagę zwracają empory. Z zabytkowego wyposażenia zachował się przede wszystkim ołtarz, a także organy oraz widoczne obok ołtarza epitafium. Skromny z zewnątrz kościół, robi wewnątrz bardzo pozytywne wrażenie. Po wejściu z przyjemnością oglądałem zarówno poszczególne jego elementy, jak i całość. Pomyślałem sobie, że to miejsce, które pomaga w skupieniu. Obok kościoła znajduje się parterowa plebania, zbudowana na przełomie XVIII i XIX wieku.

  • Bojadła - Pałac Kottwitzów
    Bojadła,  Pałace,  Powiat zielonogórski

    Bojadła – Pałac Kottwitzów

    Pochodzący z pierwszej połowy XVIII wieku pałac znajduje się w centrum wsi, a jego zlokalizowanie ułatwiają dwie kordegardy (budynki dla wart, z charakterystycznymi hełmami zbudowano w stylu barokowym w latach trzydziestych XVIII wieku) stojące obok bramy wjazdowej. Pałac ma kształt litery E, z wysuniętymi skrzydłami oraz dużym ryzalitem. W przeciwieństwie do podobnych budowli, pomimo wieloletnich zaniedbań mury z zewnątrz wciąż wyglądają całkiem dobrze (całkiem dobrze zachował się sporych rozmiarów tympanon oraz portal). Po II wojnie światowej został, jak inne tego typu obiekty, przejęty przez państwo. Obecnie budynek wraz z terenem jest oczywiście własnością prywatną, więc wstęp tam jest zabroniony. Ciekawostką jednak jest to, że przed bramą wejściową jest ogłoszenie z…

  • Babimost - Dawna synagoga
    Babimost

    Babimost – Dawna synagoga

    Znajdująca się przy pl. Powstańców Wlkp. 11 dawna synagoga, której mury pozostały do dziś, powstała około 1880 roku, w wyniku przebudowy wcześniejszej bożnicy. Pierwotnie zawierała tylko część środkową, przykrytą dachem dwuspadowym, a części boczne zostały dobudowane w czasach PRL. Dlaczego nie została zburzona podczas Nocy Kryształowej w 1938 roku, choć Babimost znajdował się w wtedy w granicach Niemiec? Otóż, jak dowiedziałem się z portalu sztetl.org.pl, synagoga służyła miejscowej gminie żydowskiej tylko do 1927 roku, kiedy to została sprzedana ewangelikom, z przeznaczeniem na cele sakralne. Po drugiej wojnie w budynku dawnej synagogi przez wiele lat mieścił się dom kultury, a następnie obiekt miał przeznaczenie handlowe.

  • Borów Wielki - Dwór
    Borów Wielki,  Dwory

    Borów Wielki – Dwór

    Dwór w obecnym kształcie (jako piętrowy budynek z mansardowym dachem) jest pozostałością po przebudowie z końca XIX wieku (pierwsza budowla stanęła w tym miejscu prawdopodobnie ok. 300 lat wcześniej). Po II wojnie światowej, jak wiele podobnych obiektów, został przejęty przez miejscowy PGR i zamieniony na magazyn. Dziś stanowi własność prywatną i jest niestety w opłakanym stanie. Obok dworu znajduje się staw oraz park. W latach swojej świetności całość prezentowała się zapewne bardzo korzystnie. Budynek stoi w pewnej odległości od drogi nr 293 prowadzącej do Nowego Miasteczka (na oko to ok. 150 m), blisko zjazdu z drogi nr 297.

  • Borów Wielki - Pałac
    Borów Wielki,  Pałace

    Borów Wielki – Pałac

    Pałac zbudowany około 1800 roku znajduje się obok kościoła – oba obiekty oddziela mur otaczający świątynię. Sporych rozmiarów budowla jest obecnie w rękach prywatnych, jednak jej stan jest daleki od zadowalającego. Obecny właściciel przeprowadza remont, czego widocznym efektem jest nowy dach. Do pierwotnej bryły w drugiej połowie XIX wieku dobudowano kaplicę (widoczną od strony ulicy) i werandę, a także założono park. Po wojnie w dawnym pałacu działał m.in. PGR oraz Ośrodek Szkolenia Traktorzystów, więc zabytkowe wyposażenie niestety nie zachowało się. Poniższe zdjęcia zostały wykonane na przestrzeni niemal siedmiu lat (luty 2014 – październik 2020). Niestety, niewiele dzieje się przy pałacu. Dobrze, że zrobiony jest dach zabezpieczający budynek przed całkowitą ruiną.…

  • Borów Wielki - Kościół św. Wawrzyńca
    Borów Wielki,  Kościoły

    Borów Wielki – Kościół św. Wawrzyńca

    Kościół znajduje się w centrum wsi, przy drodze prowadzącej na Borów Polski. Zawiera elementy pierwotnej budowli, pochodzącej z XIII wieku – prostokątny układ murów, portal oraz ostrołukowe okno na wschodniej ścianie. W późniejszym okresie dobudowane zostały wieża, zakrystia oraz kaplica wzniesiona ku pamięci władających wsią rodów. Na zewnątrz kaplicy znajdują się tablice epitafijne oraz kartusze herbowe. W 2015 roku kościół został odnowiony. W mury kościoła zostały wstawione dwa krzyże pokutne, odkryte podczas remontu elewacji świątyni w 2009 roku, a następnie wyeksponowane. Na krzyżu znajdującym się na ścianie północnej (niewidocznej z drogi) zachowało się wyryte narzędzie zbrodni. Przed kościołem, na ziemi, oglądać można epitafia.

  • Borów Polski - Ruiny zamku
    Borów Polski,  Zamki

    Borów Polski – Ruiny zamku

    Jadąc do Borowa Polskiego od strony Nowego Miasteczka już z daleka widać ruiny. Po wjechaniu do wioski należy minąć kościół i za chwilę mamy przed sobą pozostałości gotycko-renesansowego zamku. Stoją na terenie niczyim, więc teoretycznie można tam podejść. Teoretycznie, bo trzeba przebić się przez gąszcz roślinności. Najlepsza do tego jest chyba zima, oczywiście bezśnieżna. Pamiętać trzeba także, że nie ma możliwości zaparkowania samochodu, bo droga jest bardzo wąska. W murze jest dziura, która daje dostęp do wnętrza, aczkolwiek na ścianie znajduje się tabliczka zakazująca wstępu. Można jeszcze podejść pod górę i znaleźć się na wysokości pierwszego piętra. Sam zamek ma kształt prostokąta i jest raczej średniowieczną ciekawostką, którą jednak warto…

  • Borów WIelki - Kościół św. Klemensa
    Borów Polski,  Kościoły

    Borów Polski – Kościół św. Klemena

    Kościółek stoi na wzgórzu przy drodze. Wygląda tajemniczo i musi robić wrażenie, gdy okolicę spowija mgła. Aby dostać się przed tę świątynię należy wjechać do wioski, skręcić w pierwszą dróżkę w lewo, a następnie podejść jeszcze kilkadziesiąt metrów pod górę. Przed nami pojawia się brama, za którą znajduje się pochodzący z początku XV wieku gotycki kościół, zbudowany z kamienia polnego. Teren otoczony jest fragmentami muru. Wokół świątyni niegdyś znajdował się cmentarz, z którego pozostało kilka nagrobków. Do kościoła przybudowane są pochodzące z późniejszego okresu wieża oraz kruchta. Od strony północnej (blisko bramy) znajdują się pozostałości barokowej kaplicy św. Anny. W Muzeum Ziemi Lubuskiej, w dziale Sztuka sakralna Śląska Lubuskiego, zobaczyć…

  • Babimost - Kościół św. Jacka
    Babimost

    Babimost – Kościół św. Jacka

    Niewielki kościółek znajduje się na cmentarzu przy ulicy Wolsztyńskiej. Na pierwszy rzut oka wydaje się zdecydowanie starszy niż jest w rzeczywistości. Wcześniej w tym miejscu stało kilka kościółków, ale wszystkie ulegały zniszczeniu w kolejnych pożarach. Po jednym z nich, w 1832 roku, powstała murowana świątynia. Przechodząc ulicą Wolsztyńską widać przede wszystkim charakterystyczną sygnaturkę.

  • Kościół poewangelicki w Babimoście
    Babimost

    Babimost – Dawny kościół ewangelicki

    Świątynia powstała w latach 1782-1789, więc jest to jeden z najstarszych babimojskich budynków. Z dostępnych materiałów dowiedziałem się, że po wojnie nie był wykorzystywany. Jeśli jest to prawda, to jego zewnętrzny stan jest całkiem przyzwoity. Opuszczony kościół stoi przy dzisiejszej ulicy Kargowskiej. Wygląd kościoła jest dość charakterystyczny, dzięki oknom (wyżej są okna okrągłe, niżej prostokątne) poprzedzielanym pilastrami oraz cebulastemu hełmowi. Od strony ulicy znajduje się pięć rzędów okien, od strony podwórza – trzy rzędy i dwa puste pola.

  • Fasada świątyni
    Babimost

    Babimost – Kościół św. Wawrzyńca

    Kościół został zbudowany w latach 1730 – 1740 jako bazylika na miejscu wcześniejszej budowli drewnianej, która spłonęła w 1728 roku. Po pożarze z 1832 roku odbudowano dwie wieże w stylu klasycystycznym, które przetrwały do dziś. Obok ołtarza głównego znajdują się dwa ołtarze boczne pochodzące z 1889 roku – ołtarz z XVII-wiecznym obrazem Matki Boskiej „Gospodyni Babimojskiej” (po prawej stronie) oraz ołtarz Najświętszego Serca Pana Jezusa (po lewej). We wnętrzu znajdują się także inne XIX-wieczne wyposażenie: ambona, chrzcielnica, ławki, konfesjonały oraz dwa inne ołtarze boczne. Najciekawszym zabytkiem jest jednak poliptyk z 1499 roku pochodzący z warsztatu Mistrza Ołtarza z Gościszowic. Obok kościoła znajduje się pochodząca z drugiej połowy XVIII wieku organistówka,…

  • Ratusz
    Babimost,  Ratusze

    Babimost – Ratusz i rynek

    Pierwotnie drewniana zabudowa Babimostu nie przetrwała za względu na pożary kilkukrotnie trawiące miasto. Dopiero w latach trzydziestych XIX wieku powstały budynki murowane, spośród których część przetrwała do dziś. Ratusz – piętrowy obiekt, podobnie jak okoliczne budynku mieszkalne – został wtedy wkomponowany we wschodnie skrzydło rynku. Po zniszczeniach wojennych ratusz odbudowany został na początku lat 60-tych. Na ścianie frontowej znajduje się napis „Ziemia Babimojska od wieków polska”. Siedziba Urzędu Miejskiego z wieżą zakończoną cebulastym hełmem oraz wieże znajdującego się na przeciwległym skrzydle kościół św. Wawrzyńca są najbardziej charakterystycznymi budynkami Babimostu. Na rynku znajdują się dwa posągi: św. Wawrzyńca (patrona pobliskiego kościoła) oraz Matki Bożej. Dostępne źródła mówią, że stanęły one w…

  • Zielona Góra - ul. Jedności
    Stare Miasto

    Zielona Góra – ul. Jedności

    Dzisiejsza ulica Jedności znajdowała się bezpośrednio za murami obronnymi. Obecnie budynki z początkowymi numerami nieparzystymi stoją na fundamentach dawnych umocnień. Dalsza jej część była niegdyś drogą wyjazdową prowadzącą do Berlina, dlatego nazywała się Berlinerstrasse. Po wojnie była to ulica Jedności Robotniczej, a na początku lat 90-tych drugi człon zniknął z jej nazwy. Do ważnych obiektów należy dawny zajazd pocztowy, pełniący dziś rolę hotelu i restauracji, a także były Polmos, czyli dawna Wytwórnia Koniaków Alberta Buchholza. Zajazd pocztowy W piwnicach dawnego zajazdu pocztowego znajduje się aktualnie bardzo klimatyczny lokal gastronomiczny.

  • Zielona Góra - Bachusiki
    Dla dzieci,  Inne zabytki

    Zielona Góra – Bachusiki

    Skoro Zielona Góra nazywana jest Winnym Grodem, a na początku września rządy w mieście przejmuje Bachus, to wzorem wrocławskich krasnali pojawił się pomysł, aby także tutaj swoje miejsce znalazły skrzaty nawiązujące do lokalnych tradycji, czyli bachusiki. Pierwsze pojawiły się w drugiej połowie 2010 roku i od tego czasu regularnie zaczęły dołączać nowe. Jedne stoją w charakterystycznych miejscach miasta, inne przy siedzibach swoich fundatorów. Początkowo obecne były na starówce, jednak z upływem czasu zaczęły opanowywać także inne rejony miasta. Obecnie jest ich już ponad trzydzieści i zapewne pojawią się nowe.

  • Nowa Sól - ul. Piłsudskiego
    Nowa Sól

    Nowa Sól – ul. Piłsudskiego

    Przed wybudowaniem obwodnicy była to część drogi krajowej od strony wjazdu z Zielonej Góry, przechodząca dalej w ulicę Wrocławską. Jako główna ulica Nowej Soli była atrakcyjnym miejscem dla budowania domów zamożniejszych mieszkańców. Dziś ich dawne wille są siedzibami m.in. Prokuratury Rejonowej (zbudowana w 1853 roku, należąca do Friedricha Wilhelma von Krause – właściciela huty żelaza), Sądu Rejonowego (dawna pensja żeńska), BGŻ (zbudowana w 1845 roku, należąca do Adolfa Thedora Jaetze – mistrza budowlanego i ciesielskiego) czy pochodząca z końca XIX wieku kamienica, czyli dzisiejsza siedziba jednego z nowosolskich adwokatów.

  • Browar w Nowej Soli
    Nowa Sól

    Nowa Sól – Browary

    Myśląc o browarze skojarzyć można natychmiast budynek z czerwonej cegły, stojący przy ul. Wrocławskiej, naprzeciw parku i dawnej fabryki nici. W dostępnej literaturze można jednak znaleźć informacje o trzech zakładach warzących piwo w XIX-wiecznej Nowej Soli. Najmniejszy z nich został zamknięty w 1910 roku i nie ma dziś po nim śladu. Dwa pozostałe przetrwały wojnę. Ostatecznie warzenie piwa zakończyło się w 1997 roku, a wiązało się z trudnościami ekonomicznymi oraz powodzią, w wyniku której zalane zostały piwnice browaru należącego do Browarów Zachodnich LUBUSZ S.A. Ten właśnie zakład był najmłodszy, a jednocześnie najbardziej znanym spośród nowosolskich browarów. Na budynku widnieje rok 1916, ale zakład powstał trzydzieści sześć lat wcześniej. Po wojnie…

  • Nowa Sól - Kościół św. Barbary
    Nowa Sól

    Nowa Sól – Kościół św. Barbary

    Niewielki kościółek zbudowano w 1900 roku na potrzeby parafii Ewangelicko-Luterańskiej. Świątynia w stylu neogotyku angielskiego, znajdująca się przy dzisiejszej ul. św. Jadwigi, po wojnie została przejęta przez ojców Kapucynów i do dziś do nich należy jako kościół filialny parafii św. Antoniego. Dzięki temu zapewne uniknęła losu podobnych kaplic, które zostały przekształcone w obiekty użytku publicznego. Kościół pomimo swojej zewnętrznej prostoty ma jednak sporo elementów dekoracyjnych, takich jak wimperga, pilastry czy wieżyczki. Wnętrze jest raczej skromne. Z wyposażenia zachował się chór, schody oraz prospekt organowy.

  • Nowa Sól - Kościół św. Antoniego
    Nowa Sól

    Nowa Sól – Kościół św. Antoniego

    Charakterystyczny budynek z czerwonej cegły, stojący w centrum miasta przy głównej ulicy, z przypominającą nieco latarnię wieżą od zachodniej strony. Kościół zbudowano w latach 1835-39 w stylu neoromańskim. Pierwotnie była to oczywiście świątynia ewangelicka. Nieco później przy kościele powstały klasztor Joannitów (1848), szkoła ewangelicka (1861) oraz sierociniec. Po wojnie kościół został przejęty przez ojców Kapucynów i należy do zakonu do dziś. W parafii tej od 1979 roku do śmierci (20 czerwca 2013) pracował o. Medard, którego imieniem nazwano znajdujące się przy kościele rondo.